Andrzej Zalewski | Instytut Biologii Ssaków

Edukacja i stopnie naukowe

Profesor: 2020
Habilitacja: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2008
Doktor: Uniwersytet Warszawski (Wydział Biologii), 1998
Magister: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu (Wydział Biologii i Nauk o Ziemi), 1990

Profil badawczy

Moje zainteresowania badawcze koncentrują się na ekologii populacyjnej i behawioralnej zwierząt. Szczególną uwagę poświęcam analizie złożonych zależności pomiędzy zachowaniem organizmów, zmiennością morfologiczną a dynamiką liczebności populacji w kontekście geograficznej i czasowej zmienności środowiska. Ważną część mojej pracy stanowią badania nad inwazjami biologicznymi, które traktuję jako naturalne eksperymenty umożliwiające obserwację procesów adaptacyjnych w czasie rzeczywistym. Analizuję, w jaki sposób organizmy kolonizujące nowe obszary modyfikują swoje zachowania i cechy morfologiczne w odpowiedzi na presje selekcyjne oraz jak czynniki biotyczne (np. konkurenci, patogeny) i abiotyczne (np. zmienność klimatyczna) regulują wzrost i ekspansję populacji gatunków inwazyjnych.

Doświadczenie międzynarodowe

2005-2007 – Uniwersytet w Aberdeen, Szkocja, 2 letni post-doc;
2000 – Uniwersytet Laurentian, Kanada, 1-miesięczna wizyta szkoleniowa;
1990 – Szwedzki Uniwersytet Nauk Rolniczych w Uppsali, Szwecja, 1.5 miesięczny staż naukowy.

Projekty badawcze

2025-2028: Drapieżniki w Antropocenie: wpływ zmian klimatycznych i środowiskowych na adaptacje morfologiczne łasicowatych. NCN 2024/55/D/NZ8/01744 – wykonawca.
2024-2028: W jaki sposób wilki i ludzie kształtują wykorzystanie przestrzeni przez bobra i jego wpływ na środowisko? NCN 2024/52/C/NZ8/00332 – wykonawca.
2017-2023: Dynamika przestrzenna, zmienność genetyczna oraz wpływ wirusa choroby aleuckiej norek na introdukowaną norkę amerykańską oraz rodzime gatunki łasicowatych. NCN 2016/23/B/NZ8/01010 – kierownik.
2018-2022: Czy wilki regulują zachowania, rozmieszczenia przestrzenne i aktywność zespołu drapieżników drugiego rzędu w antropogenicznym krajobrazie Polski? NCN 2017/25/B/NZ8/02466 – wykonawca.
2015-2018: Czasowa i przestrzenna zmienność genów związanych z odpornością i presja pasożytów w inwazyjnej populacji szopa pracza Procyon lotor; NCN 2014/15/B/NZ8/00261 – główny wykonawca.
2014-2017: Wpływ inwazji norki amerykańskiej na liczebnościowe, behawioralne i genetyczne zmiany w populacjach ptaków wodnych w Polsce. NCN 2013/09/B/NZ8/03339 – główny wykonawca.
2013-2016: Procesy adaptacyjne obcego inwazyjnego gatunku - wpływ uciekinierów z ferm hodowlanych na dziko żyjące populacje norki amerykańskiej. NCN 2012/05/B/NZ8/01247 – kierownik.
2011-2014: Ochrona ptaków wodnych i błotnych w pięciu parkach narodowych – odtwarzanie siedlisk i ograniczanie wpływu inwazyjnych gatunków; Life+ nr LIFE09 NAT/PL/000263 – kierownik.
2008-2011: Ekologiczne i genetyczne podstawy kontroli liczebności populacji norki amerykańskiej: reakcja populacji inwazyjnego gatunku drapieżnika na redukcję jej liczebności. MNiSW nr N N304 221835 – kierownik.
2008-2011: Kontrola inwazyjnych drapieżników: reakcja norek amerykańskich na usuwanie w odniesieniu do rozmieszczenia ferm norek (MinkControl). Marie Curie Actions - European Re-integration Grants PERG02-GA-2007-224814 – kierownik.
2008-2011: Czynniki wpływające na rozmieszczenie kuny domowej Martes foina i kuny leśnej Martes martes oraz ich ekologia w różnych warunkach środowiskowych i konkurencyjnych w strefie zurbanizowanej Wrocławia. MNiSW nr N N304 049734 –wykonawca.
2008-2011: Czynniki kształtujące strukturę genetyczną i dyspersję szopa pracza: podstawy kontroli liczebności inwazyjnego gatunku. MNiSW nr N N309 135535 – wykonawca.
2006-2008: Ekologia kuny domowej (Martes foina) w aglomeracji wielkomiejskiej oraz mechanizmy kolonizacji terenów zurbanizowanych na przykładzie Krakowa. KBN nr 2 P04F 072 30 – wykonawca.
2005-2007: Ekspansja i znaczenie szopa pracza (Procyon lotor) na terenach leśnych i podmokłych północno-zachodniej Polski. KBN nr 2 P04G 110 28 – główny wykonawca.
2005-2007: Kontrola inwazyjnego drapieżnika w celu ochrony przyrody: przestrzennie zależna od zagęszczenia dyspersja norki amerykańskiej. Marie Curie Intra-European Fellowship; finansowany przez EU, FP6-2002-Mobility-5, nr 009848.
2000-2002: Funkcjonowanie zespołu drapieżników ziemnowodnych w dolinach rzecznych Puszczy Białowieskiej. KBN nr 6 P04F 018 18 – kierownik.
1998-1999: Presja norki amerykańskiej (Mustela vison) na ptaki wodne w rezerwacie ornitologicznym Słońsk. KBN nr 6 P04G 064 14 – główny wykonawca.
1997-1999: Skutki introdukcji jenota dla funkcjonowania populacji borsuka i lisa w Puszczy Białowieskiej. KBN nr 6 P04C 057 12 – główny wykonawca.
1993-1996: Organizacja przestrzenna populacji kuny leśnej w lasach pierwotnych Białowieskiego Parku Narodowego. KBN nr 6 P205 080 06 – kierownik.

Pełnione funkcje dodatkowe

Rada Naukowa Instytutu Biologii Ssaków PAN
Rada Naukowa Muzeum i Instytutu Zoologii PAN
Rada Naukowa Instytutu Ochrony Przyrody PAN
Redaktor czasopisma naukowego Mammal Research
Członek Martes Working Group
Członek Komisji Ochrony i Zarządzania Zasobami Przyrodniczymi przy Oddziale Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie i Białymstoku

Członkostwo i Nagrody

2015 – Nagroda Best Life+ Nature Projects.
2000 – Nagroda Wydziału Nauk Biologicznych PAN za cykl prac o ekologii kuny leśnej Martes martes.
1997 – Stypendium Fundacji na rzecz Nauki Polskiej dla wybitnych młodych naukowców.